qánige maǵlıwmat beredi
Bizge belgili, Qıtay Xalıq Respublikasınan Ózbekstan Respublikasına import etilgen ayırım mandarin hám ananas ónimlerinde 3 túrdegi karantin obektine kiriwshi zıyankesler anıqlanǵanı múnásibeti menen bul ónimlerdiń importına waqtınsha sheklew engizilgen edi. Bul process fitosanitariyalıq qáwipsizlikti támiyinlew, respublika aymaǵına karantin zıyankesleriniń kirip keliwiniń aldın alıw hám ishki bazarda tutınıwshılardı sapalı ónimler menen támiyinlew maqsetinde ámelge asırılǵan.
Bul jaǵday boyınsha Qaraqalpaqstan Respublikası Ósimlikler karantini hám onı qorǵaw agentligi tárepinen operativ ilajlar islep shıǵılıp, shegara bajıxana postları, fitosanitariyalıq qadaǵalaw punktleri hám sawda tarmaqlarında qadaǵalaw ilajları jáne de kúsheytildi. Respublika aymaǵına kirip kiyatırǵan barlıq citrus hám tropikalıq miywe ónimleri qatań fitosanitariyalıq tekseriwden ótkerilmekte.
Atap aytqanda, shegaradan ótip atırǵan júkler hújjetlerin tekseriw, vizual tekseriwden ótkeriw, zárúrlik tuwılǵanda ónimlerden úlgiler alıw hám olardı laboratoriya sharayatında tallaw jumısları sistemalı túrde shólkemlestirilgen. Bul arqalı hár bir partiya ónimniń fitosanitariyalıq jaǵdayı anıqlanıp, tiyisli juwmaqlar berilmekte.
Qánigeler tárepinen alıp barılıp atırǵan turaqlı monitoring hám laboratoriyalıq analizler nátiyjesinde házirgi waqıtqa shekem Qaraqalpaqstan Respublikası aymaǵında usı karantin zıyankesleriniń tarqalıw jaǵdayları dizimge alınbadı. Bul bolsa ámelge asırılıp atırǵan qadaǵalaw ilajlarınıń nátiyjeliligin kórsetedi.
Agentlik qánigeleriniń bunday qadaǵalaw ilajları tek ǵana import ónimleri ústinen emes, al ishki bazarǵa shıǵarılıp atırǵan awıl xojalıǵı ónimleri ústinen de alıp barılmaqta. Aymaqlardaǵı karantin inspektorları tárepinen sawda shaqapshaları, qoymaxanalar hám bazarlarda tekseriwler ótkerilip kelinbekte hám ónimlerden úlgiler alınıp fitosanitariya laboratoriyalarında tekserilip atır.
Usı jerde puqaralarǵa sonı ayrıqsha atap ótiw kerek, bul anıqlanǵan karantin zıyankesleri insan salamatlıǵı ushın ulıwma qáwip tuwdırmaydı hám tutınıwshılardıń densawlıǵına unamsız tásir kórsetpeydi. Bul ilajlar tiykarınan awıl xojalıǵı eginlerin, baǵ hám plantaciyalardı karantin zıyankesleriniń tarqalıwınan qorǵawǵa qaratılǵan.
Qaraqalpaqstan Respublikası Ósimlikler karantini hám onı qorǵaw agentligi tárepinen fitosanitariyalıq qadaǵalaw turaqlı hám úzliksiz túrde alıp barılıwı názerde tutılǵan. Bunday ilajlar respublika aymaǵında fitosanitariyalıq turaqlılıqtı saqlaw, awıl xojalıǵı eginleriniń zúráátliligin támiyinlew jáne xalıqtı sapalı hám qáwipsiz ónimler menen támiyinlewge xızmet etedi.
O.AYTJANOV,
M.SAIDOVA,
Ósimlikler karantini hám qorǵaw agentligi Nókis qalalıq inspektorları.



